Thủ thiêm xưa

     
Trên sông Sài Gòn giờ phía trên bến phà Thủ Thiêm ko còn, đường hầm thay thế cũng không có tên “hầm Thủ Thiêm” như vẫn quen gọi từ lúc khởi công đến ngày hoàn thành (1). Nhắc đến hầm Thủ Thiêm thì ai ai cũng hiểu đó là công trình kết nối khu nội thành hiện hữu với khu vực đô thị new Thủ Thiêm, biểu tượng của tương lai thành phố. “Thủ Thiêm” ko chỉ là một địa danh mà còn có ý nghĩa như thế.Source: https://haukhaoco2010.blogspot.com/2018/09/cac-bai-ve-thu-thiem-1.html
*

Bạn đang xem: Thủ thiêm xưa

Chiều đi ngang bến Bạch Đằng thấy trống trải thiêu thiếu một cái gì đó… A phải rồi, phà Thủ Thiêm đã ngừng hoạt động rộng nửa tháng nay. Còn nhớ một ngày đi làm về thấy hai nhỏ gái có gì buồn buồn. Gặng hỏi, bé gái nói: tụi con ra bến Thủ Thiêm, từ bây giờ là chuyến phà cuối cùng mẹ ạ… Rồi chúng mang lại tôi xem những bức hình chụp nhỏ phà vẫn rời bến phía Sài Gòn, ra giữa sông rồi cặp bến phía Thủ Thiêm. Gương mặt hành khách, gương mặt những người làm việc trên phà đều lặng lẽ… Nhiều người dân Sài Gòn cũng đến bến Thủ Thiêm để chia ly với quá khứ gần trăm năm của những chuyến phà cũng như trước đây đã từng chia ly với những “con đò Thủ Thiêm” qua lại trên sông này hàng trăm năm.

Xem thêm: Tour Du Lịch Bình Định Phú Yên 3 Ngày 2 Đêm Chi Tiết, Tour Du Lịch Phú Yên Bình Định 4 Ngày 3 Đêm Mới

*

Bây giờ nối song bờ sông Sài Gòn từ quận Nhất qua bán đảo Thủ Thiêm đã có đường hầm dưới lòng sông, mai mốt còn có thêm những chiếc cầu hiện đại nữa. Từ “con đò Thủ Thiêm” đến chuyến phà Thủ Thiêm, rồi đường hầm rồi cầu… thành phố lớn lên rộng ra từng ngày. Thành phố càng hiện đại ký ức quá khứ bằng vật chất ngày càng nhạt nhòa… may chăng chỉ còn những thương hiệu gọi, địa danh gợi nhớ một thủa có những chuyến đò, chuyến phà qua sông. Những cây cầu mới qua sông Tiền sông Hậu như cầu Mỹ Thuận, cầu Cần Thơ, cầu Rạch Miễu… ai đi qua đó mà không nhớ những bến phà nổi tiếng một thời ở miền tây nam bộ?Trên sông Sài Gòn giờ trên đây bến phà Thủ Thiêm không còn, đường hầm vắt thế cũng không sở hữu tên “hầm Thủ Thiêm” như vẫn thân quen gọi từ khi khởi công đến ngày hoàn thành (1). Nhắc đến hầm Thủ Thiêm thì ai ai cũng hiểu đó là công trình kết nối khu nội thành của thành phố hiện hữu với khu đô thị bắt đầu Thủ Thiêm, biểu tượng của tương lai thành phố. “Thủ Thiêm” không chỉ là một địa danh mà còn có ý nghĩa sâu sắc như thế.“Bắp non mà nướng lửa lòĐố ai ve sầu được con đò Thủ Thiêm.”Câu ca dao quen thuộc thuộc giờ còn ai nhớ đến khi vùng Thủ Thiêm với làng quê dọc ngang ghê rạch giờ đã giải tỏa gần hết. Mặt bờ phía sài Gòn mấy ai còn nhớ đến Cột cờ Thủ Ngữ ngay lập tức gần bến phà Thủ Thiêm? Mai này thành phố sẽ có cầu qua sông Nhà Bè nỗ lực cho phà Bình Khánh, sẽ còn nhiều cây cầu nuốm thế những chuyến phà, những bến đò qua những nhỏ sông, rạch, tắt… Đừng xóa bỏ thương hiệu những bến đò, bến phà, thương hiệu những dòng sông con rạch mà rứa bằng những tên gọi ra đời từ văn bản “hành chính”. Dấu tích vật chất có thể bị phá bỏ, làm mất đi tuy thế địa danh dân gian không dễ biến mất, 1-1 giản vì nó đã được lưu giữ giữ và di truyền qua nhiều thế hệ người dân thành phố, trở thành di sản văn hóa phi vật thể. Hệ thống địa danh giúp ta nhận ra lịch sử, đặc trưng văn hóa một vùng đất, thể hiện trung khu thức lối sống người dân và có lúc là sự ghi nhận dấu ấn một nhỏ người của vùng đất đó… Địa danh tồn tại trong ký ức của từng người dân, góp phần làm yêu cầu lịch sử văn hóa của thành phố.Sài Gòn giờ đã mất nhiều tên chợ, tên hẻm, tên khu vực, thương hiệu bến phà cây cầu cổ xưa… Có khi nào sau này muốn tìm hiểu về Sài Gòn xưa qua địa danh lại phải tìm đến những người Sài Gòn xa xứ…?!(1) Hội đồng dân chúng TP ra quyết định đặt thương hiệu là “Hầm qua sông sử dụng Gòn”(Viet-Studies ngày 20.1.2013)Ts. Nguyễn Thị Hậu
(khảo cổ)Bài về chủ đề Lịch sử-Truyền thống: