Lê ngọa triều

     

Trong chổ chính giữa trí người việt nam Nam, Lê Long Đĩnh (hay Lê Ngọa Triều) là ông vua xấu xa đồi bại độc nhất vô nhị trong lịch sử dân tộc dân tộc. Gồm phải như vậy không?

*
Hình hình ảnh hoàng đế Lê Long Đĩnh róc mía bên trên đầu bên sư.

Bạn đang xem: Lê ngọa triều

Ông vua bị “đóng đinh” trong kế hoạch sử

Học giả Trần Trọng Kim vẫn đúc kết toàn cục sự nghiệp của ông vua sau cùng nhà chi phí Lê – Lê Long Đĩnh (Lê Ngọa Triều) bằng một đoạn sau đây trong việt nam sử lược: “Long Đĩnh là bạn bạo – ngược, tính hay chém giết, ác bằng Kiệt, Trụ ngày xưa.

Khi đang giết anh rồi, lên làm vua hay cứ rước sự giết fan làm trò chơi: tất cả khi mọi tù phạm đề xuất hình, thì bắt đem rơm tẩm dầu quấn vào fan rồi đốt sống; gồm khi bắt tội nhân trèo lên cây rồi ở dưới sai tín đồ chặt gốc cho cây đổ; tất cả khi bỏ bạn vào sọt rồi rước thả xuống sông.

Làm đông đảo điều ác như thế thì lấy có tác dụng thích chí. Một hôm lấy mía để lên đầu đơn vị sư nhưng róc vỏ, rồi thỉnh – thoảng giả tảng nhỡ tay ngã dao vào đầu sư bị chảy máu ra, trông thấy nạm làm vui cười. Còn lúc ra buổi chầu, có ai tấu sớ điều gì thì cho hầu như thằng hề nói khôi – hài tuyệt là nhại tiếng có tác dụng trò.

Long Đĩnh có tác dụng vua được 2 năm đổi niên – hiệu là Cảnh – thụy (1008-1009). Sang năm sau là năm Kỷ Dậu (1009) thì mất, có tác dụng vua được 4 năm, thọ 24 tuổi.

Vì thời gian sống dâm-dục vượt độ, mắc căn bệnh không ngồi được, đến buổi chầu thì cứ nằm mà lại thị triều, vì vậy tục gọi là Ngọa-triều”.

Việt nam sử lược là cuốn sách lịch sử hào hùng Việt Nam đầu tiên viết bằng chữ quốc ngữ, được biên soạn rất công phu, giá bán trị lớn nhất của nó là khối hệ thống lại cục bộ lịch sử giang sơn (cho mang lại thời Pháp thuộc) một phương pháp súc tích, dễ dàng hiểu, vị vậy đây là cuốn sách lịch sử vẻ vang được phổ biến rộng lớn số 1 trong gắng kỷ 20.

Nhiều nắm hệ người việt nam tiếp cận một cách hệ thống lịch sử giang sơn chủ yếu trải qua cuốn sách này. Với đoạn sử phổ biến đó, Lê Long Đĩnh được “đóng đinh” trong tâm trí người việt nam là ông vua gian ác đồi bại nhất trong định kỳ sử. Toàn bộ các sách giáo khoa lịch sử từ đó đến lúc này cũng đều biểu hiện Lê Long Đĩnh đúng như vậy.

Nhưng đoạn viết về Lê Long Đĩnh trong vn sử lược và trong số sách giáo khoa lịch sử sau này, là lược chép lại trường đoản cú Đại Việt sử ký kết toàn thư và một số trong những cuốn sử cũ khác viết bằng chữ Hán. Mà Đại Việt sử ký kết toàn thư chép về Lê Long Đĩnh không chỉ có có như vậy.

Người đầu tiên thỉnh kinh Phật về nước

Trong một lần bàn bạc về lịch sử hào hùng Phật giáo, một vị thiền sư đề cập rằng, Lê Long Đĩnh là ông vua đầu tiên cử người đi mang kinh Đại Tạng cho Phật giáo, rằng sư Vạn Hạnh, thiền sư khuông Việt Ngô Chân Lưu cũng tương tự các cao tăng khác thời đó đều được Lê Long Đĩnh hết sức trọng vọng… Nghe quá lạ so với những gì mà mình được học và vì thế chúng ta cần lật giở số đông trang sử có tương quan đến Lê Long Đĩnh.

Xem thêm: Early History Of The Ryukyu Kingdom And Its Relationship With China And Japan

Trong Việt nam giới Phật giáo sử lược (in lần đầu năm 1943), thiền sư ưa thích Mật Thể viết: “Niên hiệu Ứng Thiên đồ vật 14 (1008), sau khi nước ta đã hòa với Tống rồi, vua Đại Hành sắc đẹp ông Minh Xưởng và ông Hoàng Thành Nhã quý phái sứ nước Trung Hoa, cống hiến đồ thô sản cùng xin vua Tống ban mang đến bộ “Cửu kinh” và “Đại Tạng kinh”. Vua Tống trao đến những bộ ấy và đến sứ giả đưa về. Đó là lần trước tiên nước ta cho người sang cầu kinh bên nước trung hoa vậy”.

Do nhầm lẫn hoặc cũng rất có thể do ghét Lê Long Đĩnh, thiền sư say mê Mật Thể sẽ viết đoạn này sẽ không đúng, vì Lê Đại Hành mất năm 1005. Lê Long Đĩnh làm vua từ năm 1006 và mang đến năm 1008 vẫn giữ niên hiệu Ứng Thiên của vua cha. Đại Việt sử ký toàn thư chép như sau: “Đinh Mùi/Ứng Thiên/năm lắp thêm 14 <1007>, (Vua vẫn sử dụng niên hiệu Ứng Thiên; Tống Cảnh Đức năm vật dụng 4). Mùa xuân, (vua Lê Long Đĩnh) không nên em là Minh Xưởng cùng Chưởng thư ký kết là Hoàng Thành Nhã dâng tê ngưu trắng cho nhà Tống, xin kinh Đại Tạng”.

Khâm Định Việt Sử Thông Giám cương Mục cũng chép: “Đinh Mùi, năm đồ vật 14 (1007)… nhà vua (Lê Long Đĩnh) không nên Minh Xưởng cùng chưởng thư cam kết là Hoàng Thành Nhã đem bé tê trắng sang biếu bên Tống, dưng biểu xin cửu kinh cùng kinh sách Đại Tạng. đơn vị Tống ưng thuận cho cả”. Bởi vậy “lần trước tiên nước ta cho những người sang mong kinh bên Trung Hoa” chính là do vua Lê Long Đĩnh.

“Cửu kinh” gồm Kinh Dịch, tởm Thi, gớm Thư, gớm Lễ, ghê Xuân Thu, Hiếu Kinh, Luận Ngữ, táo bạo Tử  Chu Lễ là 9 bộ sách vĩ đại căn cơ của văn minh trung quốc lần thứ nhất “nhập” vào vn là do Lê Long Đĩnh lấy về. Còn kinh Đại Tạng là gì? Đó là Đại Tạng Kinh chữ Hán – báu vật vô giá bán của Phật giáo và của văn hóa truyền thống thế giới. Cuốn sách đó, theo lịch sử hào hùng Phật giáo, là 1 trong bộ sách khổng lồ được không ít thế hệ những cao tăng nước trung hoa vượt qua biết bao gian nan khổ ải dày công thu thập, sưu tầm cùng dịch thuật suốt 1.000 năm, từ cầm kỷ trước tiên đến cuối thế kỷ thứ 10 (đời Tống Thái Tổ) mới in thành sách lần đầu tiên gồm 5.000 quyển (riêng vấn đề khắc phiên bản phải mất 12 năm).

Bộ sách đó không chỉ là là tổng vựng những kinh sách Phật giáo nhiều hơn hàm chứa rất nhiều lĩnh vực triết học, kế hoạch sử, văn học, nghệ thuật, thiên văn, toán học, y dược… Một ông hoàng lần thứ nhất biết đem số đông di sản to tướng như vậy về nước để xây dựng, phát triển nền văn hóa truyền thống dân tộc, liệu có thể gọi là hôn quân? và một ông vua đã trực tiếp không đúng em bản thân đi xin gớm sách về cho Phật giáo, vua đó hoàn toàn có thể nào “lấy mía bỏ lên đầu nhà sư nhưng mà róc”?

“Tư duy tởm tế”

Lê Long Đĩnh là ông hoàng biết chỉnh đốn triều chính. Một năm sau thời điểm lên ngôi ông vẫn “Sửa đổi quan chế và triều phục của những quan văn võ với tăng đạo, theo như đúng như nhà Tống” (theo Đại Việt sử cam kết toàn thư). Nhưng không chỉ có vậy. Đại Việt sử ký toàn thư còn chép: “Kỷ Dậu, /Cảnh Thụy/ năm thứ hai (1009)… Vua (Lê Long Đĩnh) lại xin được đặt bạn coi bài toán tại chợ trao đổi hàng hóa ở Ung Châu, nhưng mà vua Tống chỉ cho giao thương ở chợ trao đổi sản phẩm & hàng hóa tại Liêm Châu cùng trấn Như Hồng thôi”.

Thế kỷ máy 11, không chỉ nước ta nhưng hầu khắp vắt giới, tài chính đều tự cung cấp tự túc. Phải bao gồm một “tư duy tởm tế” vượt xa thời đại bắt đầu biết “xin đặt tín đồ coi việc tại chợ trao đổi hàng hóa ở Ung Châu”, có nghĩa là sâu trong trong nước Trung Quốc, câu hỏi đó giống như việc đặt Văn phòng đại diện thay mặt thương mại ở nước ngoài bây giờ. “Tư duy tởm tế” kia mãi mấy trăm năm sau mới được biết đến ở phương Tây. Một hôn quân gồm nghĩ ra được điều này không?

Đại Việt sử cam kết toàn thư chép tiếp: “(1009)… Vua đi Ái Châu, mang lại sông Vũ Lung. Tục truyền fan lội qua sông này hầu hết bị hại, nhân nỗ lực vua không nên người bơi lội qua lại đến ba lần, không thể gì. Xuống chiếu đóng thuyền nhằm ở các bến sông Vũ Lung, Bạt Cừ, Động Lung bốn chỗ để chở người qua lại”. Cũng trong năm 1009: “Bọn Ngô đô đốc, giao diện hành hiến dưng biểu xin đào kênh, đắp đường và dựng cột bia sống Ái Châu. Vua xuống chiếu cho lấy quân và dân sống châu ấy đào đắp từ cửa ải Chi Long qua Đỉnh Sơn mang đến sông Vũ Lung” (sách vẫn dẫn). “… Đến trả Giang, không đúng Phòng át sứ là hồ Thủ Ích đem hơn 5 ngàn quân của châu Hoan Đường, thay thế đường từ bỏ sông Châu liền kề đến cửa ngõ biển phái mạnh để quân đi mang đến tiện” (sách đang dẫn).

Rõ ràng chỉ mấy tháng trước lúc chết (Lê Long Đĩnh chết hồi tháng 10 năm đó), Lê Long Đĩnh còn chăm sóc việc đào kênh, mở sở hữu đường sá và đến tận nơi xem xét rồi xuống chiếu đóng góp thuyền bè đi lại mang đến dân. Một ông vua suốt cả ngày ham mê tửu sắc không chuyển động được tới mức phải “ngọa triều”, ông hoàng đó có thể làm được gần như chuyện có ý nghĩa như vậy không?

Không ngồi được sao 6 lần cố gắng quân tấn công giặc?

Ngoài đông đảo chuyện béo nói trên, Lê Long Đĩnh còn các lần cố gắng quân dẹp giặc. Cũng theo Đại Việt sử cam kết toàn thư, ngay trong năm đầu tiên làm vua: “Ngự Bắc vương cùng trung hoa Vương chiếm trại Phù Lan có tác dụng phản. Vua thân đi đánh”. Tiếp đó: “… lấy quân tấn công Ngự Man Vương sống Phong Châu. Ngự Man Vương yêu cầu chịu hàng… từ đấy sau đây các vương với giặc chiếm đều hàng phục cả” (sách vẫn dẫn). Cùng giữa lúc tiến công trại Phù Lan “chợt thấy trạm cung cấp tin là giặc Cử Long vào cướp đang đi tới cửa hải dương Thần Đầu (nay là cửa biển khơi Thần Phù). Vua về mang đến sông Tham đi sang Ái Châu để tấn công giặc Cử Long” (sách đã dẫn).

Năm đó Lê Long Đĩnh 3 lần thân chinh dẹp loạn. Năm 1008 “Vua thân đi đánh hai châu Đô Lương, Vị Long” (sách sẽ dẫn). Tiếp kia “lại tự làm cho tướng đi tấn công Hoan Châu cùng châu Thiên Liễu” (sách đang dẫn). Với tháng 7 cùng năm “vua thân đi đánh những châu Hoan Đường, Thạch Hà” (sách sẽ dẫn). Bởi thế là chỉ vào 4 năm làm vua, Lê Long Đĩnh vẫn 6 lần trực tiếp làm tướng cố gắng quân ra trận, lần sau cuối chỉ phương pháp 2 tháng trước khi ông mất. Gắng quân tấn công giặc liên miên bởi vậy phải là một người cường tráng, fan “dâm dục vượt độ, mắc bệnh dịch không ngồi được” sao hoàn toàn có thể làm nổi ?

Sự thật xuất xắc lời đồn?

Về chuyện Lê Long Đĩnh giết mổ anh đặt trên làm vua cũng cần phải xem xét. “Sử thần Ngô Sĩ Liên nói: Sách Dã sử chép rằng: Đại Hành băng, Trung Tông vâng di chiếu nối ngôi. Long Đĩnh có tác dụng loạn, Trung Tông vì đồng đội cùng chị em không nỡ giết, tha cho. Sau Long Đĩnh sai lũ trộm chiếm đêm trèo tường vào cung giết mổ Trung Tông.” (sách sẽ dẫn).

Chúng ta thấy gì trong đoạn này? máy nhất, chuyện này Đại Việt sử cam kết toàn thư chép lại tự “Dã sử”. Dã sử hoàn toàn có thể tin được nếu như có căn cứ để so sánh hoặc nó hợp logic, còn nếu như không nó chỉ có mức giá trị như một lời đồn. Máy hai, vẫn là dã sử nhiều hơn nói “Long Đĩnh sai đàn trộm giật đêm trèo tường vào cung giết Trung Tông”. Quy cho người khác tội thủ mưu giết fan thì phải bao gồm chứng cứ. Ai làm hội chứng và tư liệu nào chứng tỏ việc Lê Long Đĩnh “sai đàn trộm cướp”? chắc hẳn rằng là không có ai cả cùng không có bất kể tài liệu nào. Một lời đồn thổi đã là không tồn tại cơ sở, một tin đồn nói về một việc không thể bao gồm chứng cứ càng không tồn tại cơ sở.

Vả lại, theo Khâm Định Việt Sử Thông Giám cưng cửng Mục: “Khi vua Long Việt bị giết, bè phái tôi số đông chạy trốn cả, chỉ bao gồm Điện chi phí quân Lý Công Uẩn ôm thây vua cơ mà khóc. Long Đĩnh chỉ ra rằng trung nghĩa cất lên làm chức Tứ sương quân phó chỉ huy sứ”. Giết thịt vua, thịt anh là bất trung bất nghĩa. Kẻ bất trung vô nghĩa khó mà trọng dụng được fan trung nghĩa. Vày vậy việc Lê Long Đĩnh làm thịt anh chỉ nên coi cùng lắm là 1 “nghi án” mà lại thôi, không nên đem ra làm cho một sự thật dạy cho học trò. Cũng tương tự cái bị tiêu diệt của Lê Long Đĩnh, Ngô Thì Sĩ chép trong Đại Việt sử ký kết tiền biên như sau: “Lý Thái Tổ rất căm thù trước tội ác làm thịt anh giật ngôi của Khai Minh vương vãi (tức Lê Long Đĩnh), nhân thời điểm Khai Minh Vương căn bệnh tật, sai bạn vào đầu độc giết thịt đi rồi giấu bí mật việc đó, bắt buộc sử ko được chép”. Lời kia của Ngô Thì Sĩ họ chưa lúc nào coi là việc thật cả, sao lại coi bài toán Lê Long Đĩnh thịt anh là việc thật