Đồn điền cao su thời pháp thuộc

     

Cao su đi dễ khó về/ lúc đi trai tráng, khi trở về bủng beo” là những diễn tả sống đụng về đời phu cao su đặc trước 1945. Còn vào Chuyện cũ Hà Nội, đánh Hoài nhận xét: “Cảnh đi phu cao su thiên nhiên cơ cực. Ở xóm tôi, đang có tín đồ đi mất tích”.

Bạn đang xem: Đồn điền cao su thời pháp thuộc


*
công nhân tại đồn điền cao su đặc An Lộc. Ảnh: J. Boyer

Với chính sách tách bóc lột trực thuộc địa, tận dụng nguồn lao động bản xứ rẻ mạt, thực dân Pháp tăng cường bóc tách lột dân Việt trải qua các công ty, xí nghiệp, những đồn điền… Ở đó, lao rượu cồn Việt bị đối xử tàn tệ, cơ mà phận phu cao su là một dẫn chứng điển hình.

Từ những ghi chép trong "Chuyện cũ Hà Nội"


nói tới việc đi phu đồn điền cao su, Nguyễn Công Hoan vào hồi ký Nhớ gì ghi nấy đã comment về sự khắt khe của nghề này khi cho thấy đi đồn điền cao su thiên nhiên ở nam giới Kỳ với Tân quả đât (thuộc địa của Pháp ở tỉnh thái bình Dương) “là phần lớn nơi mà tín đồ đi không về”.

“Không về” tại đây chẳng đề xuất là vị “đất lành chim đậu”, mà bởi đó là nơi không giúp phu cao su được sống, trái lại, nó là nơi phu bước vào cõi chết. “Đồn điền cao su nổi mang tiếng nước độc. Phu có tác dụng rất khổ, sinh ra nhỏ xíu yếu, rồi chết. Trốn không thoát”, vẫn lời người sáng tác Kép tư Bền. đi dạo Pháp thuộc còn tồn tại thơ rằng:

Cao su đi dễ cạnh tranh về,

Khi đi trai tráng, khi về bủng beo.

Cao su đi dễ khó về,

Khi đi mất vợ, khi về mất con.

Xem thêm: Hương Thuần Hoàng Hậu Kōjun, 8 Câu Chuyện Thú Vị Về Nhật Hoàng Akihito

Cao su xanh tốt lạ đời,

Mỗi cây bón một xác người công nhân.

Có đi new biết Mê Kông,

Có đi bắt đầu biết thân ông nắm này.

Mê Kông chôn xác sản phẩm ngày,

Có đi mới biết bàn tay xu Bào.



nói đến việc chiêu mộ phu đi làm việc đồn điền cao su, Nguyễn Công Hoan nắm lược: “Ở khắp nước, trong những làng, có những “sở tuyển mộ phu” mang đến Tây, cắn lá cờ tam tài nghỉ ngơi cổng. Tín đồ mộ được phu thì hưởng tiền hỏa hồng. Trước khi đi, người phu được để lại cho bà xã ba đồng”. Thực tế khắc nghiệt của việc mộ phu cũng giống như sự khổ cực của phu đồn điền còn bẽ bàng hơn các qua đều ghi chép của đánh Hoài vị trí Chuyện cũ Hà Nội trong bài bác Đi phu mộ.

Theo lời thuật của tác giả Dế mèn phiêu lưu ký, việc mộ phu đi nam giới Kỳ được tiến hành rầm rộ những thời gian trước Thế chiến hai, bởi Sở chiêu mộ phu phái mạnh Kỳ cùng Cao Miên thực hiện. Trước các cổng tỉnh, thành phố, trên khung gỗ chằng dây thép mắt cáo là những tờ giấy thông báo ghi rõ “Thông cáo ai hy vọng đi nam giới Kỳ với Cao Miên”. Trong số ấy ghi đãi ngộ mang lại phu như: Tiền công 5 đồng/ngày; tất cả chỗ ở, được chăm lo y tế khi nhức ốm; thừa nhận cả phu đi cùng gia đình, bé cái; được trao nuôi ngay trong lúc ký giấy đi phu; giờ làm việc theo sắc đẹp lệnh của thanh tra lao động nước ta và Pháp… Dù thông báo được dán ở những tỉnh thành, nhưng ước ao đi phu thì bắt buộc xuống Sở chiêu tập phu đặt tại phố Belgique, Hải Phòng. Riêng bạn Nghệ An, Hà Tĩnh, im Bái thì loại ngay từ trên đầu vì sẽ là gốc cùng sản, hoặc quê của “phản loạn”.


*

Trái cùng với thông báo, với hồ hết hứa hứa hẹn sán lạn, thực tiễn khắc nghiệt đón chờ phu tuyển mộ ngay tự khi bước chân rời tàu thủy lên sài Gòn, được cho ở trợ thì tại các nhà “tân đáo” nghỉ ngơi xóm Chiếu, Khánh Hội (thuộc q.4 ngày nay). Lúc này các sở cao su Dầu Tiếng, Đất Đỏ, Lộc Ninh… mang đến nhận phu. Phu nào theo gia đình có thể tan bầy xẻ nghé ngay từ trên đây khi những đồn điền rất có thể tuyển ck mà quăng quật vợ.

Sự hà khắc đời phu được xác thực qua đồn điền Dầu Tiếng của hãng sản xuất Michelin. Phu đến đồn điền rồi nặng nề mà trốn lúc thẻ thân bị giao thẳng đến chủ. Tiền lương không được nhận, các túi tiền sinh hoạt, tiêu dùng đều phải có phiếu tích kê sản phẩm tháng, tự gạo, nước mắm cho đến quần áo. Để quản lý phu, đã gồm đội ngũ đội xếp, ma tà canh gác các ngả đường.

Còn nghỉ ngơi sở phu Quảng Lợi, thư của Điều - các bạn của sơn Hoài mang đến hay gần như gì diễn ra bên trong. Phu cao su thiên nhiên sẽ làm cho những các bước quen trực thuộc quanh năm suốt tháng như đào lỗ, trồng cây, đắp đê, làm đất, quét dọn địa điểm ở, làm đường, chút mủ… Về sinh hoạt, cơm gạo đỏ như củ nâu, thức nạp năng lượng rặt cá kho, thịt heo thì chỉ có xương, da. Gồm có phu ko lối thoát, đã lựa chọn “bước mặt đường cùng”: “1. Chặt tay vì chưng cái tấn công đập quá. 2. Nhảy đầm xuống suối trường đoản cú tử. 3. Thắt cổ vì nhỏ xíu không được nằm đơn vị thương”.

vì chưng sao phu cao su đặc phải chọn các kết viên đau lòng cho vậy? không chỉ có vì sống đời thuộc cực, bị bóc lột như nô lệ, phu còn đối mặt với phần lớn hình phát độc ác. Phần đa tên cai xem mạng người như súc vật, đánh chết phu là thường. Nào đánh dập lá lách, chặt tay phu. Trang bị dụng để trừng phát thì có bàn vả, dòng hèo cùng với mũi đồng nhằm đập ống chân. Nếu phát hiện nay phu giả bé thì bắt về sở và phạt “cúp bố ngày làm cho không công không gạo, sáng sớm ra sảnh điểm chạy 5 hôm rồi gửi một lượt roi quất vào chất xám mình mẩy new được đi làm”. Bên thương, vị trí đáng ra cứu vớt mạng, thì y sĩ phải xem “người nào bao gồm chết đến bụng mới hòng nằm bên thương, còn loàng tầm thường năm bảy ngày không ăn được cơm trắng thì đừng bao gồm hòng dò mang đến mà mất mạng”.


Đến xác nhận của fan trong cuộc


thực ra của sự khốc liệt, tàn ác khi tách lột, tra tấn phu cao su đặc được chính những người Pháp đương thời khắc ghi và bản thân nàn nhân của đồn điền cao su đặc xác nhận.

trong cả việc chiêu mộ phu đồn điền đã lột trần thực chất thực dân, Louis Roubaud cho thấy thêm trong Viet-nam, la tragédie indochinoise (Việt Nam, ảm đạm Đông Dương): “Những bạn khác bị gởi đi những đồn điền nghỉ ngơi Nam Kỳ, thì siêng chở bằng xe hơi hay xe lửa, cũng có lính áp giải. Trước khi tới địa điểm, thì họ đang hiểu số phận họ rồi; những kẻ thuyệt vọng quá, nhảy từ bên trên xe hơi, tàu hỏa đang làm việc xuống đường”.

Trò chiêu tập phu của những tên cai thiệt bỉ ổi. Vào thư nhờ cất hộ báo L"Echo Annamite ngày 17.9.1928, nạn nhân kể về sự việc hứa hẹn của không ít tên chiêu tập phu sống Trung Kỳ với đãi ngộ hấp dẫn: “lương công nhật; 8 hào, 3 chai gạo trắng, cá khô, làm thịt luộc, nước mắm, gồm chỗ sinh hoạt hẳn hoi, nhỏ đau được săn sóc, khu vực làm: biện pháp ga Phan Thiết bố ga, rất có thể dễ dàng về làng lúc nào cũng được, nhiệt độ tốt”. Nhưng thực tiễn thì sao? Vẫn lời nàn nhân cho thấy thêm những phũ phàng mà lại mình cảm nhận nơi đồn điền cao su: “Thay vì chưng tám hào, lương bị hạ xuống còn có 5 hào... đấy là chưa kể số đông cắt xén bởi những tại sao không đâu. Thay vày 3 lít gạo trắng, chỉ có một ít gạo đầy đủ sống với một sản phẩm nước hẩm, thay do nước mắm… Trước 5 giờ, còn buổi tối mịt, chúng tôi đã yêu cầu xếp hàng đi làm. Những người đến chậm chạp hay còn ngái ngủ bị tấn công đập bằng những cú tía toong thật mạnh khỏe để đừng có đến đủng đỉnh nữa… Thay vày chỗ ở đủ tiện nghi như đang hứa hẹn, cửa hàng chúng tôi bị dồn vào phần nhiều lều tranh. ở đâu cũng thấy nước chảy. Xuyên suốt đêm, chúng tôi phải ngồi xổm, không đèn đóm gì cả, với ướt lạnh lẽo thấu xương”. Hầu hết gì đã thử qua của phu cao su thiên nhiên trái ngược trọn vẹn những mỹ từ bỏ được Sở chiêu tập phu giới thiệu trong thông cáo chiêu tập phu của mình dán khắp các tình thành.

Louis Roubaud bệnh kiến yếu tố hoàn cảnh khổ ải của phu cao su, đang ghi những hình phạt công ty đồn điền cao su đặc dành đến họ, bỏ mặc nam xuất xắc nữ: “Công nhân ở các đồn điền cao su đặc thường bị đánh bằng roi gân bò. Chỉ bởi vì hết nước uống, 3 con gái công nhân cần tìm ra suối, có người dân có thai 6 tháng, có người là chị em của 3 bé nhỏ, họ bị lột hết quần áo và bị đánh mọi cá nhân 10 roi, vết đánh gồm chỗ dài mang đến 5 phân, sâu 1 phân, rộng lớn 2 phân rưỡi”. Đối với phu đồn điền bỏ trốn, hình phạt thậm chí là tử vong của tín đồ không trốn thoát được. Vẫn lời Louis Roubaud miêu tả: “Đêm qua 30 tín đồ thợ bỏ trốn. Bạn ta ra lệnh cho cai và giám thị đem theo cả áo quần đi tìm. 12 trong lũ họ nay đã tìm thấy. Họ đã trở nên kiệt sức trong những lúc đi mặt đường và lại khát rộc <...> 12 người kia bị lột quần cùng bắt nằm sấp xuống đất. Bọn cai với giám thị thế roi hành hạ: mỗi cá nhân bị 20 chiếc roi mây, chính là cảnh cáo mang đến lần đầu trốn”.

Còn nạn nhân trong cuộc thẳng bị phân phát thì đến hay trong thư gửi báo L"Echo Annamite sinh sống trên, đã trung ương sự về hình phân phát mình cần nhận khi quăng quật trốn bất thành, bị "đánh đập lột quần áo... Rồi, tất cả một cuộc màn trình diễn võ, họ rước tôi ra làm cho đích để tập đấm trước mặt các cu li khác. Tôi bị giam tù: cơm để nguội và cùm chân tám ngày”. Như vậy chưa ngấm vào đâu với số đông đồng nghiệp rủi ro mắn không giống của ông ta. Cũng chính vì có người đã chết đau khổ mà theoChủ nghĩa thực dân Pháp sinh sống Việt Nam: thực chất và huyền thoại(của người sáng tác Nguyễn Văn Trung) thuật lời một tín đồ Pháp: “Trong một đồn điền, một người cu li đau gầy bị trói trước phòng y tế của làng, chân bị quấn giẻ bao gồm tẩm dầu hỏa, rồi tín đồ ta châm lửa, hắn chết”.